|
Pülümür, Tunceli İlinin Kuzeydoğusunda yeralan 1650 rakımlı şirin
bir ilçedir. Tunceli İl merkezinin 67 km. Kuzeydoğusunda yer alan
Pülümür'ün doğusunda Bingöl ve Kuzeyinde Erzincan İli ile Güneyinde
Tunceli İl'inin Nazimiye ve Batısında Tunceli İl'inin Ovacık İlçesi
bulunan İlçemiz Erzurum-Elazığ Devlet karayolu üzerinde yer
almaktadır.
İlçemizin kuzeyi Mercan dağları ile çevrilidir. Bu sıra dağlar
Pülümür'e doğru alçalır ve incelir. Pülümür yolu üzerinde 2100 rakımlı
Pülümür Geçitinden, Mutu Köprüsü'ne inen ve bu ilçeyi demir yoluna
bağlayan mıh gediğine yol verir. Arazinin hep dağlık olması nedeniyle,
buralarda ekilecek, dikilecek yerler oldukça azdır. İlçemizde, hayvancılık
yapılmasına uygun otlakların bulunmasına rağmen, yeterince bu otlaklardan
yararlanılmamaktadır.Bu bakımdan en fazla, kıl keçisi ve az miktarda da
koyun beslenir.
a) Coğrafi Konum : Pülümür , Elazığ-Erzurum
Devlet Karayolu üzerine kurulu olup, doğusunda Bingöl, kuzeyinde Erzincan,
güneyinde Tunceli' nin Nazımiye ilçesi ve batısında Ovacık ilçesi ile
komşudur.Pülümür , Tunceli ilinin kuzeybatısında yer alır. Dağlık bir
alana kurulu bir yerleşim alanıdır.İl merkezine uzaklığı 65 km.' dir.
Deniz seviyesinden yüksekliği 1650 m.' dir. İlçemizin kuzeyi Mercan ve
Munzur Dağ silsilesiyle çevrilidir. Bu sıradağlar Pülümür' e doğru
incelir. Pülümür-Erzincan karayolu üzerinde 2100 rakımlı Avzer Gediği ile
Mıh Gediğinden Mutu Köprüsünden geçen demiryoluna ulaşılır ve geçit
verilir. Arazinin genel yapısı engebeli ve dağlıktır.
b) Yeryüzü Şekilleri : Tunceli' ye doğru derin
bir vadinin başlangıcında yer alan Pülümür, kuzeydoğusunda 3287 m. Rakımlı
Bağır Paşa Dağı ve kuzeybatısında 3000 m. Rakımlı Mercan Dağları ile
Munzur Dağ silsilesiyle dikkati çeker. Ayrıca il genelinin en yüksek
dağlarından olan Bağırpaşa Dağının zirvesinde irili ufaklı birkaç krater
göl bulunmaktadır.Pülümür genel görünüm itibariyle yayla görünümünde olup;
irili ufaklı tepelerle çevrilidir. 1505 kilometre karelik alanı olan
Pülümür ilçesinin orta yerinden ve karayolunun alt tarafından geçen
Pülümür Çayı ' da ayrı bir güzellik kaynağıdır.
c) İklim : İlçede, Doğu Anadolu Bölgesinin
karasal iklimi hakimdir. Kasım ayı sonlarında yağmaya başlayan kar,
kalınlığı eski yıllarda 2-3 metreye ulaşırken son yıllarda barajların
etkisi ile 1 metreyi aşmamaktadır. Ancak kar yağışına rağmen aşırı
soğuklar yaşanmaz. Yıllık ortalama yağış miktarı 300-500 mm' dir. Yağışlı
gün sayısı ortalama 60 gün olup, en düşük sıcaklık 15-20 C , en yüksek
sıcaklık 30' C 'dir. İlkbahar aylarında meydana gelen son donlar
meyvecilik ve sebzecilik üzerinde olumsuz etkiler yapmaktadır. Yaz mevsimi
fazla sıcak geçmeyen Pülümür' ün , yaz yağışları ve serin durumu florayı
zenginleştirmiştir. Serin rüzgarları, zümrüt yeşili ormanları , dağları ve
rengarenk çiçekleri ile Pülümür, tam bir doğa harikasıdır.
d) Kaynak ve Akarsular : İlçemiz, kaynak ve
akarsular bakımından zengin bir potansiyele sahiptir. İlçemizdeki
akarsular ve kaynaklar aşağıda belirtilmiştir:
Akarsular :
1.Pülümür Çayı : Hel Dağı ve Bağır Paşa
Dağından doğan kaynaklarla beslenip Munzur Suyuna
karışmaktadır.
2. Karagöl Çayı :
Kaynak yeri Bağır Paşa Dağı, Karagöl-Şampaşakaraderbent köyünü takiben
Kabayelden Peri Suyuna dökülmektedir.
3.
Kırklar Çayı : Bağır Paşa Dağından doğup, Kırklar,Hasangazi,
Hacılı , Turnadere köylerini takiben Turnadere Suyu ile birleştikten sonra
Pülümür çayına dökülmektedir.
4. Çekem
Suyu : Karataş mevkiinde doğup, Dağyolu, Senek ve Mutu
Mezrasını takiben Karasuya dökülmektedir.
5.
Kocatepe Suyu : Buyerbaba ve Hel Dağından beslenip, beşinci çığ
tüleninin olduğu bölgeden Pülümür çayına karışmaktadır.
Kaynaklar : 1. Tekepınarı Köyü(Kırmeşe
Köyü) 2. Beyaz Su ( Karagöl Köyü ) 3. Büyükçeşme ( Senek Köyü
) 4. Sıtmapınar (Komlar Mah. ) 5. Bent Çeşmesi( Süleymanuşağı
Köyü) 6. Bağır Çeşmesi (Kırklar Köyü) 7. Kırk Göze ( Dağyolu
Köyü) 8. Karagöz Çeşmesi ( Karagöz Köyü)
MADENCİLİK İlçemiz genelinde
Jeolojik yapı henüz tümüyle keşfedilmemiştir. İlçemizde bulunan ve zaman
zaman işletilen yer altı kaynakları şunlardır: 1. Bağır Paşa Dağı Krom
Madeni, 2. Balpayam Tuzlası , 3. Karagöz Köyü Krom Madeni, 4.
Süleymanuşağı Köyü Mermer Madeni, 5. Hiver Tuzlası , 6. Göneli
Tuzlası, 7. Uzunevler Köyü yakınlarındaki Alçı Taşı Kireç madeni
yatakları. |